Pierwotnie obwód murów wynosił 1125 m. Wzniesione w pierwszej połowie XIV wieku po wojnach husyckich składały się z odcinków kurtyn, 29 baszt, oraz dwóch bram (Bytomska zwana Białą i oraz Raciborska zwana Czarną). Miasto otoczone było ponadto fosami i wałami ziemnymi. Mury zostały wzniesione z kamienia polnego i łamanego, od góry przechodziły w wątek ceglany zwany polskim, lub gotyckim. Wysokość kurtyn wynosiła pierwotnie około 9 metrów, przy grubości od 1 do 1,2 metra. Baszty były oczywiście większe i zakończone blankami. Resztki bramy zwanej Czarną zostały odsłonięte przy pl. Rzeźniczym i obecnie są one otwartą ekspozycją mostu, przedbramia oraz fragmentu fosy. Mury gliwickiej Starówki należą do najlepiej zachowanych na śląsku. Ich resztki, poza fragmentami przy placu Rzeźniczym, można obserwować przy ul. Grodowej 1a i 5 oraz przy ul. Basztowej 3. Ponadto większy fragment kurtyny z basztą wykorzystano przy wznoszeniu Zamku (obecnie muzeum).